İzmir’de kentsel dönüşüm bağlamında inşa edilen toplu konutlarda mekan, tasarım ve gündelik yaşam ilişkilerinin analizi: Örnekköy ve Uzundere yerleşimleri

Amaç

İzmir’de kentsel dönüşüm bağlamında inşa edilen toplu konutlardaki mekan kalitesinin yükseltilmesi için gerekli bilgi ve veri tabanının oluşturulması.

Gerekçe

İzmir’de kentsel dönüşüm projelerinin sayısının giderek arttığı günümüz koşullarında yenilenen bölgedeki nüfus genellikle kentin çeperlerinde inşa edilen toplu konut bölgelerine yerleştirilmektedir. Bunlar modernist planlama ve mimarlık pratiklerini izleyen ve ideal bir kullanıcı profili öngören yerleşimlerdir. Yerleştirilen nüfus ise çoğunlukla kent merkezine yakın, ancak niteliksiz alanlarda barınmakta olan düşük gelirli gruplardan oluşmaktadır. Dolayısıyla öngörülen kullanıcı ile gerçek kullanıcının alışageldiği mekansal pratikler; kamusallık ve mahremiyet kavramları ve toplumsal cinsiyet rolleri örtüşemeyebilmektedir. Bu projelere ilişkin mekan, tasarım ve gündelik yaşam ilişkilerinin analizinin yapılması ve yeni önerilerin geliştirilmesi, henüz gerçekleştirilmemiş olan projeler için yol gösterici bir kaynak niteliği taşıyacaktır. Araştırma halihazırda yerleşimi tamamlanmış yegane iki örnek olan Örnekköy ve Uzundere yerleşimlerini kapsamaktadır.

Kuramsal yaklaşım ve yöntem

Araştırmanın kuramsal çizgisi, Henri Lefebvre ve Michel de Certeau gibi mekanı, mekansal üretim biçimleri, yaşanan pratikler ve mekanın maddeselliğinin eklemlenmesi yoluyla üretilen bir olgu olarak gören kuramcıları izlemektedir. Araştırma yöntemi bilgisayar destekli nitel veri analizi, yarı yapılandırılmış mülakat ve anket uygulamalarını içermektedir. Elde edilen bulgular dijital ortamda görselleştirilerek, interaktif bir bilgi ağına dönüşmesinin temeli atılmıştır.

Hedefler ve katkı

Araştırmanın hedefi İzmir’de kentsel dönüşüm nedeniyle gerçekleştirilmiş olan toplu konut uygulamalarında, öngörülen mekan kullanımlarına yönelik çözümlerin kullanıcıların alışageldikleri mekansal pratiklerle nasıl eklemlendiğini açıklığa kavuşturmaktır. Araştırma sonuçlarının aktarıldığı dijital bilgi ağı, yeni gelişmekte olan dijital beşeri bilimler (digital humanities) alanında yer almaktadır. Bulguların yorumlanması bundan sonra kentsel dönüşüm projeleri bağlamında inşa edilecek toplu konutların mekansal planlaması için yol gösterici nitelikte olacaktır.

Proje Tarihleri

Başlangıç: 02/2015

Bitiş: 02/2016

Projenin Destek Aldığı Kurum

Tübitak

Proje Ekibi

Yürütücü / Director

Prof. Dr. Gülsüm Baydar

Araştırmacılar / Researchers

Doç. Dr. Murat Komesli Yard.

Doç. Dr. Ahenk Yılmaz Yard.

Doç. Dr. Kıvanç Kılınç Yard.

Doç. Dr. Sevcan Sönmez

Bursiyerler / Assistants

Araş. Gör. Dr. Çiğdem Çetinkaya

Ögr. Gör. Zeynep Akçay

Araş. Gör. Umut Altıntaş

Araş. Gör. Ebru Bengisu

Araş. Gör. Yasemin Oksel

Araş. Gör. Zeynep Oral

Araş. Gör. Gizem Özmen

Araş. Gör. Nazlı Yatağan

Mimar Sevinç Alkan Mimar Özge Zafer

Yazılım geliştiriciler / Software developers

Yaz. Müh.Gözde Karadağ

Yaz. Müh. Su Taşbaş

Yazılım destek / Software support

Fatih Duvahan

İletişim Bilgileri

Gülsüm Baydar

gulsum.baydar@yasar.edu.tr

0(232)570 8117